ข้ามไปยังนิทรรศการ
NAGATITANนาคาไททัน · ชัยภูมิ
ภาพตีความซอโรพอดขนาดใหญ่ในภูมิทัศน์โบราณ

นิทรรศการออนไลน์ · ไดโนเสาร์ยักษ์จากชัยภูมิ

แผ่นดินนี้
เคยมียักษ์

ร่องรอยริมบ่อน้ำ
พาเราย้อนโลกไปไกลกว่าที่คิด

ออกเดินทาง ↓
27 เมตรโดยประมาณ113 ล้านปีก่อนโดยประมาณชัยภูมิ จุดเริ่มต้นของเรื่องนี้

ภาพตีความโลกโบราณ ไม่ใช่หลักฐานของสีหรือสภาพแวดล้อมจริงทุกองค์ประกอบ

บันทึกการค้นพบ / บ้านพนังเสื่อ · ชัยภูมิ

บางเรื่อง
เริ่มขึ้นเมื่อน้ำลด

ย้อนเหตุการณ์จริง ก่อนย้อนเวลาไปหาไดโนเสาร์

ริมบ่อ · บ้านพนังเสื่อ
2559เมื่อระดับน้ำลด

ฉากบ่อและพืชเป็นภาพประกอบเรื่องน้ำลด ไม่ใช่ภาพบันทึกสถานที่ในวันค้นพบ

2559

เมื่อระดับน้ำลด

หน้าแล้งเปิดร่องรอยที่เคยอยู่ใต้ระดับน้ำ ให้คนในพื้นที่สังเกตเห็น

2559

เมื่อมีคนหยุดมอง

นายถนอม หลวงนันท์ พบสิ่งผิดสังเกต ก่อนส่งต่อให้กรมทรัพยากรธรณีตรวจสอบ

คนในพื้นที่เป็นผู้เปิดประตูให้เรื่องนี้ ก่อนที่ชื่อทางวิทยาศาสตร์จะตามมาในอีกหลายปี

หลังขุดค้น

เมื่อหลักฐานต้องรอ

ฟอสซิลถูกนำไปเตรียมและเก็บรักษา ช่วงเวลาที่ผ่านไปยังต้องการทรัพยากรเพื่อศึกษาต่อ

การขุดพบกับการเข้าใจสิ่งที่พบ เป็นคนละช่วงของการเดินทาง

2567 → 2569

เมื่อเรื่องเริ่มเดินต่อ

Project Thaitan เชื่อมงานวิจัยกับพื้นที่ ก่อนการตีพิมพ์ชื่อใหม่ในปี 2569

อ่านต่อ / จุดเริ่มต้น · 2559

ก่อนจะเป็นชื่อในวารสาร มันคือสิ่งผิดสังเกตริมบ่อ

การค้นพบครั้งใหญ่ เริ่มจากสายตาของคนในพื้นที่

ปี 2559 นายถนอม หลวงนันท์ สังเกตร่องรอยที่บ้านพนังเสื่อ อำเภอหนองบัวระเหว จังหวัดชัยภูมิ บทความวิจัยระบุว่าระดับน้ำที่ลดลงในหน้าแล้งเปิดให้เห็นแหล่งกระดูก ก่อนการตรวจสอบโดยกรมทรัพยากรธรณี

บทสัมภาษณ์ Thai PBS เล่าผ่าน ดร.ศิตะ มานิตกุล และคำบอกเล่าของนางสวัสดิ์ ภรรยาผู้ค้นพบว่า สิ่งที่สะดุดตาคือก้อนที่ดูคล้ายกระดูกเรียงอยู่ริมบ่อ รายละเอียดนี้เป็นประวัติการค้นพบที่ถ่ายทอดผ่านผู้คน ส่วนชนิดของสัตว์ต้องอาศัยการตรวจทางวิชาการ

ลองหยุดคิดก่อนจะเลื่อนต่อ: ถ้าเห็นหินรูปทรงแปลก เราจะรู้ได้อย่างไรว่าเป็นกระดูก? ฉากนี้ชวนฝึกการสังเกต แต่การระบุฟอสซิลจริงต้องดูทั้งเนื้อวัสดุ รูปร่าง และบริบท ไม่ใช่ตัดสินจากความคล้ายเพียงอย่างเดียว

ถ้าคุณเห็นสิ่งนี้ก่อนใคร คุณจะสังเกตอะไร?

เปิดภาพกระดูกจริงในห้องถัดไป แล้วลองหาความต่างระหว่างพื้นผิวกระดูกกับส่วนที่เป็นตะกอน

ลองเปิดร่องรอยด้วยมือคุณ ↓

ก่อนจะรู้จักยักษ์ / ลองเป็นคนที่พบร่องรอย

ใต้ผิวดิน
มีบางอย่างรออยู่

เลื่อนแสงไปตามพื้น แล้วลากปัดตะกอนตรงประกายสีทอง

รอให้สายตาคุ้นกับความมืด…
ร่องรอยที่เปิดออก
0%
ข้ามไปดูร่างยักษ์ →

เกมเปิดร่องรอยจากแบบจำลองเชิงตีความ ไม่ใช่การขุดค้นจริง · ตัวอย่างจริงต้องเก็บทั้งตำแหน่งและชั้นตะกอนด้วยความระมัดระวัง

ห้องขนาด / ลองยืนข้างมัน

คนหนึ่งคน
เล็กลงทันที

27เมตร
กำลังประกอบร่างยักษ์…
ลักษณะร่าง
ลองชมร่างยักษ์ขณะหาอาหาร
ลองวางข้าง ๆ

คนสูง 1.7 เมตร อยู่ในทุกฉากเพื่อช่วยเทียบสัดส่วน

โครงร่างจำลองสำหรับเทียบขนาดและตำแหน่งกระดูก · ขนาดรถและอาคารกำหนดขึ้นเพื่อเปรียบเทียบ ขนาดยีราฟ ↗

ลากเพื่อหมุน · เลือกกระดูกด้านล่างเพื่ออ่านหลักฐาน

เลือกกระดูกหนึ่งส่วน แล้วดูว่ามันช่วยอ่านเรื่องราวอย่างไร

ความยาวทั้งร่างเป็นค่าประมาณ ส่วนกระดูกที่พบมีหลักฐานอ้างอิงให้ตรวจสอบ

อ่านต่อ / วัดจริง / ประมาณทั้งตัว

178 เซนติเมตรที่จับต้องได้ กับ 27 เมตรที่ต้องประมาณ

ขนาดชิ้นส่วนกับขนาดสัตว์ทั้งตัว มีน้ำหนักของหลักฐานต่างกัน

ข่าวจาก UCL ระบุความยาวกระดูกต้นแขน 1.78 เมตร ชิ้นส่วนนี้ช่วยให้รู้สึกถึงขนาดโดยไม่ต้องมีโครงกระดูกครบทั้งตัว แต่ความยาวทั้งร่างราว 27 เมตรเป็นค่าประมาณ

ข่าวหลายชิ้นใช้เลขน้ำหนักและตัวเปรียบเทียบต่างกันเล็กน้อย บางแหล่งปัดเป็น 26 หรือ 27 ตัน การเทียบกับช้างยังขึ้นกับมวลช้างที่เลือกด้วย นิทรรศการจึงแสดงช่วงประมาณ และชวนกลับไปดูวิธีคิดที่ต้นทาง

ลองยืนข้างคนสูง 1.7 เมตรในห้องสามมิติ แล้วสลับดูเฉพาะบริเวณที่พบหลักฐาน คุณจะเห็นว่าความรู้สึก “ใหญ่” เกิดขึ้นง่ายกว่าการรู้รูปทรงของทุกส่วนอย่างแน่นอน

ตัวเลขใดในข่าวเป็นการวัดตรง ตัวเลขใดมาจากการประมาณ?

จดหน่วย ช่วงค่า และวิธีเปรียบเทียบ อย่าให้คำว่า “ใหญ่ที่สุด” กลบรายละเอียดเหล่านี้

ห้องหลักฐาน / ชิ้นส่วนที่เปลี่ยนความเข้าใจ

ไม่ได้พบทั้งตัว
แต่พบพอจะตั้งคำถาม

ภาพชิ้นส่วนฟอสซิลและแผนภาพโครงกระดูก สีเหลืองแสดงส่วนที่พบ
สีเหลือง = ส่วนที่พบยังไม่พบกะโหลกดูภาพต้นฉบับ ↗

ช่องว่างก็เป็นส่วนหนึ่งของเรื่อง

ชุดตัวอย่างนี้ยังไม่พบกะโหลก ส่วนหัวในแบบจำลองจึงเป็นภาพตีความ ไม่ใช่หน้าตาที่พิสูจน์แล้วของนาคาไททัน

ห้องชีววิทยา / ความรู้ระดับกลุ่มซอโรพอด

ร่างที่ใหญ่
ต้องทำงานร่วมกัน

ลองเปิดทีละระบบ แล้วถามว่าอะไรช่วยให้สัตว์บกเติบโตได้ถึงขนาดนี้

เอื้อมถึงอาหาร

เอื้อมถึงอาหาร

คอยาวช่วยเพิ่มบริเวณที่เข้าถึงอาหาร ขณะที่หัวขนาดเล็กสัมพันธ์กับการกินโดยไม่เคี้ยวแบบสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม นี่เป็นคำอธิบายระดับกลุ่มซอโรพอด

อ่านต่อ / ชีววิทยาของซอโรพอด

ความใหญ่ไม่ได้มีคำตอบอยู่ที่กระดูกชิ้นเดียว

คอยาว การกิน และระบบหายใจ อาจเป็นส่วนของคำตอบที่ทำงานร่วมกัน

งานทบทวนของ Sander เสนอแบบจำลองที่เชื่อมการกิน หัวและคอ ระบบหายใจ เมแทบอลิซึม และการสืบพันธุ์เข้าด้วยกัน ความเป็นยักษ์จึงถูกศึกษาเป็นเครือข่ายของข้อได้เปรียบ ไม่ใช่คุณสมบัติวิเศษเพียงข้อเดียว

คอยาวเพิ่มพื้นที่ที่เข้าถึงอาหารได้ หัวที่ไม่ต้องรองรับเครื่องเคี้ยวขนาดใหญ่ช่วยให้คอเป็นไปได้ และระบบถุงลมสัมพันธ์กับกระดูกที่มีช่องอากาศ ความรู้เหล่านี้มาจากการศึกษาซอโรพอดหลายชนิด

เรายังไม่พบกะโหลกของตัวอย่างนาคาไททันที่อธิบายในงานตั้งชื่อ จึงไม่ควรนำภาพหัวที่เติมในแบบจำลองไปอ้างว่าเป็นรูปร่างที่ยืนยันแล้ว เช่นเดียวกับชนิดพืชที่กิน สีผิว หรือเสียงร้อง

ส่วนไหนของภาพชีวิตที่เห็น เป็นความรู้ระดับกลุ่ม และส่วนไหนยืนยันได้จากตัวอย่างนี้?

ลองเลือกหัว คอ ลำตัว และขาในภาพสาธิต แล้วกลับไปตรวจรายการชิ้นส่วนที่พบจริง

ภาพวาดตีความสัตว์คอยาวในภูมิทัศน์โบราณ

โลกโบราณ / ก่อนมีคำว่าประเทศไทย

113ล้านปี

ตรงนี้เคยเป็น
โลกของสายน้ำ

แม่น้ำคดเคี้ยวพาตะกอนมา
กระดูกถูกฝัง เวลาเปลี่ยนตะกอนเป็นหิน

ภาพประกอบเชิงตีความ · อายุประมาณช่วงครีเทเชียสตอนต้น ไม่ใช่การลงอายุเฉพาะตัว

สายน้ำและตะกอน / ลองเปลี่ยนโลกด้วยมือคุณ

น้ำพามา
ดินเก็บไว้

จากกระแสน้ำ สู่ชั้นหินที่เก็บร่องรอยชีวิต

กำลังเปิดหน้าตัดของแผ่นดิน…
ภูมิประเทศจำลอง / ผิวดินและสายน้ำ
หน้าแล้ง

น้ำลด ร่องรอยจึงปรากฏ

ในเรื่องการค้นพบ น้ำที่ลดลงเผยกระดูกริมตลิ่ง ส่วนในโลกโบราณ ระดับน้ำก็เปลี่ยนไปตามฤดูกาล

ลองเพิ่มระดับน้ำ แล้วสังเกตตะกอนในกระแส

แบบจำลองอธิบายกระบวนการ ไม่ใช่ภูมิประเทศจริงหรือการจำลองเหตุการณ์ของนาคาไททันโดยเฉพาะ · ชั้นหินและระยะเวลาไม่ได้แสดงตามมาตราส่วน

สมุดภาคสนาม / ชั้นหินที่แหล่งค้นพบ

ที่เดียวกัน
ไม่ได้แปลว่าเวลาเดียวกัน

เลื่อนสายตาจากพื้นล่างขึ้นมา แล้วลองเลือกหน่วยที่มีรายงานฟอสซิล

หน่วย 9
หน่วย 8
หน่วย 7
หน่วย 6
หน่วย 5
หน่วย 4
หน่วย 2
หน้าตัดรวม 3.96 เมตร · หน่วยเรียงตามรายงาน ไม่วาดตามความหนาจริง

หน่วยที่ 1

ร่องรอยของร่างยักษ์

แหล่งกระดูกนาคาไททันอยู่ในหน่วยที่ 1 ซึ่งเป็นหน่วยล่างสุดของหน้าตัดที่รายงาน

การวางชื่อไว้ใกล้กันบนหน้าจอ ไม่ได้ยืนยันว่าทั้งหมดอยู่ร่วมกันในเหตุการณ์เดียว ต้องกลับไปอ่านบริบทชั้นหิน

เทียบภาพผังขุดค้นและหน้าตัดจริง ↗ใช้สีและลวดลายแยกชั้นหินเพื่อให้อ่านง่าย ไม่ได้แสดงสีของชั้นหินตามที่พบจริง

อ่านต่อ / หน้าตัดที่แหล่งค้นพบ

ชั้นหินเป็นบริบท ไม่ใช่ฉากหลัง

กระดูกบอกเรื่องสัตว์ ตะกอนบอกเรื่องพื้นที่ที่เก็บมันไว้

หน้าตัดที่รายงานจากแหล่งค้นพบมีความหนารวม 3.96 เมตร แบ่งเป็น 9 หน่วย นาคาไททันอยู่ในหน่วยที่ 1 ขณะที่หลักฐานหอยสองฝา ฟันไดโนเสาร์กินเนื้อ และฉลามน้ำจืดที่รายงานอยู่ในหน่วยที่ 3

การพบในพื้นที่เดียวกันไม่เท่ากับการอยู่ในชั้นเดียวกัน หรือมีชีวิตอยู่พร้อมกันในวันเดียว ภาพระบบนิเวศที่นำสัตว์หลายชนิดมารวมกันต้องมีคำอธิบายว่ารวมจากหลักฐานระดับใด

ใช้ปุ่มในหน้าตัดเพื่อสลับสองชั้นที่มีข้อมูล แล้วเปิดรูปที่ 2 ของงานวิจัยเพื่อเทียบกับหน้าตัดจริง ภาพกราฟิกนี้เน้นตำแหน่งหน่วย ไม่ได้วาดความหนาของแต่ละหน่วยตามมาตราส่วน

ถ้าพบฟันในชั้นที่สูงกว่า เราสรุปได้ไหมว่าเจ้าของฟันเคยพบกับนาคาไททัน?

เริ่มจากตรวจตำแหน่งชั้น อายุ และการเคลื่อนย้ายของซาก ก่อนเล่าเป็นเหตุการณ์เดียวกัน

ที่มา Scientific Reports ↗

ห้องเครือญาติ / ตามหาจุดร่วม

คนละแผ่นดิน
อาจใกล้กว่าที่คิด

ความคล้ายของกระดูกพาเราตามหาเครือญาติ
เริ่มจากภาพใหญ่ แล้วค่อยลองขยับกิ่งไปด้วยกัน

01 / มองภาพใหญ่

นาคาไททันอยู่ในกลุ่มซอโรพอดคอยาว
ทั้งสองวิธีวิเคราะห์จัดอยู่ในกลุ่ม Euhelopodidae

ซอโรพอด›Somphospondyli›Euhelopodidae
02 / ลองสลับมุมมอง

หลักฐานชุดเดียวกัน
อ่านได้มากกว่าหนึ่งแบบ

วิธีน้ำหนักเท่ากันให้ความสำคัญกับลักษณะกายวิภาคแต่ละข้อเท่ากัน แล้วหาแผนผังที่อธิบายด้วยการเปลี่ยนแปลงน้อยที่สุด

ความสัมพันธ์ที่เห็น

นาคาไททัน + ยูโรปาไททัน

เป็นกลุ่มพี่น้องเมื่อให้น้ำหนักเท่ากัน ส่วนภูเวียงโกซอรัสกับตังวายโอซอรัสเป็นอีกคู่หนึ่ง

แตะชื่อเพื่อรู้จัก

นาคาไททัน Nagatitan

ทั้งสองวิธีวิเคราะห์จัดนาคาไททันอยู่ในกลุ่ม Euhelopodidae แต่ตำแหน่งกิ่งย่อยต่างกัน

แผนผังย่อเฉพาะ 4 ชนิด มีสมาชิกอื่นในงานวิจัยฉบับเต็ม ความยาวเส้นไม่แทนเวลา และชื่อแต่ละชนิดไม่ได้หมายถึงบรรพบุรุษโดยตรงของอีกชนิด

03 / อ่านให้เป็น

เส้นหนึ่งเส้น
บอกอะไรเรา?

เริ่มที่จุดแยก

จุดที่เส้นแยกออกจากกันสื่อถึงบรรพบุรุษร่วมที่อนุมานขึ้น ไล่กิ่งย้อนกลับไปหาจุดร่วมเพื่ออ่านความสัมพันธ์

มาจากการวิเคราะห์ สัตว์ 153 กลุ่ม และลักษณะกายวิภาค 570 ข้อ
ข้อสรุปที่ทั้งสองวิธีตรงกัน: นาคาไททันเป็นสมาชิก Euhelopodidae

ดูแผนผังเต็มในงานวิจัย ↗
ทีมขุดค้นกำลังทำงานรอบฟอสซิลและหุ้มชิ้นส่วนเพื่อเคลื่อนย้าย

จากดินสู่ความรู้ / บ้านพนังเสื่อ

เริ่มจาก
คนที่สังเกตเห็น

หน้าแล้งปี 2559 น้ำในบ่อชุมชนลดลง
ชาวบ้านพบกระดูกริมตลิ่ง
แล้วการค้นพบครั้งใหญ่ก็เริ่มต้น

2559 พบและเริ่มขุดค้น2567 ขุดค้นส่วนที่เหลือ2569 ตีพิมพ์ชนิดใหม่

เปิดโต๊ะทำงานของนักวิจัย

พบแล้ว… ทำอย่างไรต่อ?

เดินตามหลักฐาน จากการสังเกตหนึ่งครั้ง สู่ชื่อชนิดใหม่ที่ตรวจสอบได้

ภาพการทำงานขุดค้นฟอสซิล

2559

คนในพื้นที่มองเห็นก่อน

ชาวบ้านพบกระดูกริมบ่อชุมชนในหน้าแล้งปี 2559 การสังเกตเล็ก ๆ เปิดทางให้นักวิจัยเข้ามาสำรวจ

การค้นพบเริ่มต้นจากผู้คน ไม่ใช่จากห้องทดลอง
1 / 5

ห้องค้นคว้า / เรื่องที่ยังอ่านต่อได้

ยิ่งมองลึก
ยิ่งมีคำถาม

เลือกประเด็นที่สนใจ อ่านเรื่องเต็ม แล้วตามไปตรวจที่ต้นทาง

อ่านต่อ / ช่วงเวลาแห่งการรอคอย

ความรู้ไม่ได้เกิดทันทีหลังขุดพบ

ฟอสซิลอาจรออยู่ในพิพิธภัณฑ์ ก่อนจะได้เล่าเรื่องของมัน

ภาพทีมทำงานขุดค้นฟอสซิล
ภาพงานขุดค้นที่ใช้ในนิทรรศการ · แสดงงานภาคสนาม ไม่ใช่ภาพเหตุการณ์ผู้พบคนแรกในปี 2559

การขุดขึ้นจากพื้นดินเป็นเพียงจุดเริ่มต้น กระดูกต้องได้รับการเตรียม อนุรักษ์ วัด และเปรียบเทียบ เรื่องเล่าใน Thai PBS ระบุว่าชิ้นส่วนจำนวนหนึ่งเก็บอยู่ในเฝือกปูนที่พิพิธภัณฑ์สิรินธร ระหว่างช่วงที่ทรัพยากรและกำลังคนยังจำกัด

ดร.ศิตะเล่าถึงการเห็นเฝือกเหล่านั้นระหว่างทำงาน และความตั้งใจจะกลับมาศึกษา การรอคอยจึงเป็นส่วนหนึ่งของเรื่องนี้ด้วย: หลักฐานที่พบแล้ว ยังต้องการคน เวลา เครื่องมือ และโอกาส

ภาพทีมขุดค้นช่วยให้เราเห็นงานที่พาดหัวข่าวอาจเล่าไม่หมด ลองมองเครื่องมือ ตำแหน่งของคน และการประคองชิ้นส่วน แทนที่จะมองเพียงว่า “พบไดโนเสาร์แล้ว”

สิ่งใดทำให้หลักฐานที่พบแล้ว กลายเป็นความรู้ที่ใช้ร่วมกันได้?

เทียบขั้นตอนขุดค้น เตรียมตัวอย่าง เปรียบเทียบ และเผยแพร่ในห้องกระบวนการวิจัย

ที่มา Thai PBS ↗

ลองเป็นผู้อ่านหลักฐาน / 1 จาก 3

ลองแยกหลักฐาน
ออกจากภาพในใจ

กระดูกต้นแขนยาว 1.78 เมตร

แหล่งที่ใช้เรียบเรียง · ตรวจทบทวน 6 ต.ค. 2569

อ่านจากหลายมุม
โดยรู้ว่าแต่ละแหล่งบอกอะไร

01
งานวิจัยต้นฉบับ · Scientific Reports · 14 พ.ค. 2569งานวิจัยที่ตั้งชื่อนาคาไททัน

ตรวจชิ้นส่วน ลักษณะจำแนก ชั้นหิน และการวิเคราะห์เครือญาติจากต้นทาง

↗
02
สถาบันวิจัย · UCL · 14 พ.ค. 2569The last titan

มุมมองนักวิจัย ความฝันในวัยเด็ก และการศึกษาด้วยการสแกนกับพิมพ์สามมิติ

↗
03
บทสัมภาษณ์ · Thai PBS · พ.ค. 2569เบื้องหลังการค้นพบ จากริมบ่อถึงชื่อใหม่

ดร.ศิตะเล่าเรื่องผู้พบคนแรก การรอคอย และการกลับมาศึกษา อ่านในฐานะคำบอกเล่า

↗
04
ข่าว · Thai PBS · 15 พ.ค. 2569นาคาไททัน และ Project Thaitan

เชื่อมการศึกษากับชุมชน โรงเรียน ค่ายขุดค้น และนิทรรศการในพื้นที่

↗
05
บทความวิทยาศาสตร์ · สาระวิทย์ · สวทช. · 18 พ.ค. 2569ยักษ์ตัวสุดท้ายแห่งสยาม

เรื่องเล่าภาษาไทยที่เชื่อมการค้นพบเข้ากับความมหัศจรรย์ของซอโรพอด

↗
06
พื้นที่จริง · เทศบาลตำบลหนองบัวระเหว · หน้าแหล่งเรียนรู้แหล่งเรียนรู้ไดโนเสาร์บ้านพนังเสื่อ

มองเรื่องนี้จากฝั่งพื้นที่และชุมชน ตรวจข้อมูลการเข้าชมกับหน่วยงานก่อนเดินทาง

↗
07
งานวิจัยทบทวน · P. Martin Sander · PLOS ONE · 30 ต.ค. 2556ทำไมซอโรพอดจึงมีร่างกายยักษ์

แบบจำลองการทำงานร่วมกันของการกิน คอ ระบบหายใจ การเติบโต และการสืบพันธุ์ เป็นความรู้ระดับกลุ่ม

↗
08
งานวิจัยทบทวน · Sander และคณะ · Biological Reviews · 2554Biology of the sauropod dinosaurs

ความรู้พื้นฐานด้านชีววิทยาซอโรพอด ใช้ตั้งคำถามต่อ ไม่ใช่หลักฐานว่ารู้ทุกอย่างของนาคาไททัน

↗
↗
เปิดฉบับอ่านรวมทุกเรื่อง

เรื่องเต็ม พร้อมคำถามและแหล่งค้นคว้าในหน้าเดียว

ชื่อและสถานที่ / เรื่องที่ถูกเล่าต่อ

นาคาไททัน

Nagatitan chaiyaphumensis

NAGA

พญานาค · ความผูกพันกับสายน้ำในวัฒนธรรมเอเชีย

ใต้แผ่นดินที่เราเดินผ่าน
ยังมีเรื่องที่ไม่เคยรู้

บางเรื่องเริ่มต้นใกล้ตัว แค่มีใครสักคนสังเกตเห็น

อ่านหลักฐานทั้งหมด ↗
เชื่อมเรื่องราวกับพื้นที่ในไทย
ชัยภูมิขอนแก่นกาฬสินธุ์KHORAT PLATEAU

บ้านพนังเสื่อ · จุดเริ่มต้นของนาคาไททัน

พื้นผิวตีความเพื่อเชื่อมเรื่องราว ไม่ใช่แผนที่ภูมิศาสตร์

ก่อนออกจากนิทรรศการ

คำถามที่อาจยังอยู่ในใจ

นาคาไททันคือไดโนเสาร์อะไร?

นาคาไททัน ชัยภูมิเอนซิส (Nagatitan chaiyaphumensis) เป็นไดโนเสาร์ซอโรพอดคอยาวที่บรรยายจากฟอสซิลในจังหวัดชัยภูมิ งานวิจัยตั้งชื่อตีพิมพ์ใน Scientific Reports เมื่อ 14 พฤษภาคม 2569

อ่านหลักฐานและที่มา ↗
นาคาไททันใหญ่แค่ไหน?

ความยาวทั้งตัวประมาณ 27 เมตร และมวลประมาณ 25–28 ตันเป็นค่าประมาณจากหลักฐานที่มี กระดูกต้นแขนที่รายงานยาว 1.78 เมตร ไม่ได้พบโครงกระดูกครบทุกส่วน

อ่านหลักฐานและที่มา ↗
พบที่ไหน และใครเป็นผู้พบคนแรก?

พบที่บ้านพนังเสื่อ อำเภอหนองบัวระเหว จังหวัดชัยภูมิ นายถนอม หลวงนันท์ เป็นผู้สังเกตพบร่องรอยในปี 2559 ก่อนการตรวจสอบและศึกษาของหน่วยงานกับคณะวิจัย

อ่านหลักฐานและที่มา ↗
ภาพสามมิติในนิทรรศการเป็นกระดูกที่สแกนมาหรือไม่?

แบบจำลองที่หมุนและสำรวจได้ในนิทรรศการเป็นสื่อสาธิตเพื่ออธิบายขนาดและตำแหน่งส่วนต่าง ๆ ไม่ใช่ไฟล์สแกนตัวอย่างของคณะวิจัย ภาพหลักฐานจริงจะมีคำอธิบายและลิงก์ต้นทางกำกับ

อ่านหลักฐานและที่มา ↗
อ่านงานวิจัยและเรื่องเบื้องหลังต่อได้ที่ไหน?

เปิดห้องค้นคว้าในนิทรรศการ หรือหน้าอ่านร่องรอยเพื่อดูเรื่องเต็มและแหล่งอ้างอิง ทั้งงานวิจัย Scientific Reports ข่าว UCL บทสัมภาษณ์ และข้อมูลชุมชน

อ่านหลักฐานและที่มา ↗

สิ้นสุดการเดินทาง / เริ่มต้นความอยากรู้

เรื่องที่ยิ่งใหญ่
อาจเริ่มจากการหยุดมองสิ่งเล็ก ๆ

MemoLab

Powering your potential.

นิทรรศการอิสระโดย MemoLab
ขอบคุณผู้ค้นพบ ชุมชน และคณะวิจัยที่ทำให้เรื่องนี้ถูกเล่าต่อ

ภาพสามมิติและฉากบรรยากาศเป็นภาพตีความ ภาพหลักฐานจริงมีคำอธิบายและที่มากำกับ
MemoLab ไม่ใช่หน่วยงานทางการของคณะวิจัยหรือพิพิธภัณฑ์

สมุดของนักสำรวจ

เก็บความอยากรู้
ไว้ทีละร่องรอย

เลือกสำรวจตามจังหวะของคุณ แต่ละห้องมีอะไรให้ลองและมีเรื่องให้อ่านต่อ

ไม่ต้องเก็บให้ครบก็อ่านเรื่องนี้ได้ ทุกคำถามเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี

00 / 13จุดเริ่มต้น

นิทรรศการ / 14 ช่วงการเดินทาง

อยากเริ่มสำรวจ
จากตรงไหน?

เดินตามเรื่องตั้งแต่ต้น หรือเลือกห้องที่สะดุดใจก่อนได้เสมอ

เข้าสู่ฉบับอ่าน ↗
00จุดเริ่มต้น↗01เมื่อระดับน้ำลด↗02ค้นพบด้วยมือคุณ↗03เผชิญหน้าร่างยักษ์↗04สิ่งที่พบจริง↗05ชีววิทยาของร่างยักษ์↗06ย้อนโลก 113 ล้านปี↗07ทดลองสายน้ำและตะกอน↗08อ่านชั้นหินจริง↗09ค้นหาเครือญาติ↗10จากดินสู่การค้นพบ↗11ห้องค้นคว้าและเรื่องเล่า↗12มองแผ่นดินอีกครั้ง↗13MemoLab · เรื่องที่เล่าต่อ↗อ่านเรื่องเต็มและแหล่งค้นคว้า ↗

หลักฐาน / รอยน้ำ

เมื่อน้ำลด เรื่องราวจึงปรากฏ

หน้าแล้งปี 2559 น้ำในบ่อชุมชนบ้านพนังเสื่อลดลง จนเผยกระดูกริมตลิ่ง ชาวบ้านคนหนึ่งสังเกตเห็น และเรื่องราวของนาคาไททันก็เริ่มขึ้น

ข้อค้นพบจากงานวิจัย

ค้นพบในหน้าแล้ง พ.ศ. 2559 ขุดค้น พ.ศ. 2559–2562 และ พ.ศ. 2567

อ่านรายละเอียดและที่มาของข้อมูล ↗งานวิจัยต้นฉบับ ↗